Find, locate, whereis – lokalizacja plików w systemie Linux

Każdy, kto choć trochę pracował w terminalu Linuxa, zna ten moment: gdzie zapisałem ten plik? albo która wersja programu właściwie się uruchamia? Na szczęście system ten dostarcza zestaw narzędzi, które w tym pomagają. Nie są to nowe wynalazki, ale sprawdzone komendy – find, locate i whereis. Różnią się szybkością działania, dokładnością i zakresem możliwości, ale wszystkie mają jeden cel: ułatwić Ci życie, kiedy gubisz się w plikach i katalogach.

• find – podstawowe polecenie Linux
• locate – błyskawiczne wyniki w Linux
• whereis – szybki sposób na znalezienie poleceń

find – podstawowe polecenie Linux

find to jedno z najbardziej wszechstronnych poleceń w systemie Linux bo działa w czasie rzeczywistym. Czyli oznacza to, że faktycznie przeszukuje katalogi i podkatalogi, a nie polega na wcześniejszej bazie danych do której miał dostęp. Dzięki temu wynik jest zawsze aktualny, nawet jeśli plik powstał przed chwilą albo został usunięty minutę temu.

Dzięki find możesz szukać plików na podstawie:

• nazwy (-name, -iname dla ignorowania wielkości liter),

• typu (-type f dla plików, -type d dla katalogów),

• właściciela lub grupy (-user, -group),

• rozmiaru (-size),

• uprawnień (-perm).

Natomiast, na co warto zwrócić uwagę, prawdziwą moc find pokazuje dopiero opcją -exec. Pozwala ona uruchomić dowolne polecenie na znalezionych plikach – na przykład grep, jeśli chcesz szukać tekstu wewnątrz plików. I tu pojawia się ciekawostka: -exec można zakończyć + (szybsze działanie, wszystkie pliki przekazywane naraz) albo ; (wolniejsze, ale precyzyjne – każde dopasowanie wywołuje komendę osobno).

locate – błyskawiczne wyniki w Linux

Jeśli find jest taki świetny to po co inne? Bo są i oferują coś innego, np. locate jest jak wyszukiwarka Google w wersji offline (wcześniej pisaliśmy o wyszukiwaniu w czasie rzeczywistym). Działa natychmiast, ponieważ korzysta z wcześniej zbudowanej bazy danych plików. W praktyce oznacza to, że wpisujesz locate nazwa_pliku i w ułamku sekundy dostajesz listę lokalizacji.

Ale jest haczyk – baza nie zawsze jest aktualna (patrz wyżej). Jeśli plik został właśnie utworzony albo usunięty, locate może pokazać nieaktualny wynik. Dlatego co jakiś czas trzeba zaktualizować bazę poleceniem updatedb (na wielu systemach wymaga to sudo).

locate jest idealne, gdy pamiętasz fragment nazwy pliku i chcesz go szybko namierzyć. Jednak nie pozwala na bardziej skomplikowane filtry – nie sprawdzisz nim np. właściciela pliku czy jego uprawnień.

whereis – szybki sposób na znalezienie poleceń

Czasami problemem nie jest plik użytkownika, ale program. Wpisujesz ls albo python i zastanawiasz się, która wersja właściwie się uruchamia? Wtedy wchodzi do gry whereis.

whereis podaje lokalizację pliku binarnego, stron manuala i ewentualnie plików źródłowych związanych z komendą. To nie jest narzędzie do szukania dokumentów tekstowych czy zdjęć – jego zadanie to wskazać ścieżkę do poleceń systemowych.

Dla przykładu:

• whereis ls pokaże Ci /bin/ls i ewentualnie /usr/share/man/man1/ls.1.gz.

• W odróżnieniu od locate, whereis jest precyzyjny i ograniczony do plików związanych z programami.

Przeczytaj także na naszym blogu:

Jeśli dopiero zaczynasz przygodę z tym systemem, warto zajrzeć do zestawienia TOP 3 dystrybucje Linuxa dla początkujących. Znajdziesz tam propozycje systemów, które są przyjazne dla nowych użytkowników i dobrze sprawdzają się do nauki. A jeśli interesuje Cię bardziej wydajność i stabilność, to w artykule TOP 5 dystrybucji Linuxa dla serwerów znajdziesz systemy polecane do profesjonalnych zastosowań hostingowych i biznesowych.

Warto też zwrócić uwagę, dlaczego klasyczne archiwa wciąż mają znaczenie w pracy administratorów – szczególnie w kontekście kopii zapasowych i migracji usług. Ten temat wyczerpująco opisuje artykuł Dlaczego .tar.gz to wciąż standard na Linuxie – praktyczne zastosowania w backupie, hostingu i pracy z serwerami. A jeżeli nadal zastanawiasz się nad wyborem środowiska pracy, pomocne może być opracowanie Najczęściej polecane dystrybucje Linuksa – co wybrać i dlaczego, które zbiera opinie i rekomendacje użytkowników.